Author Archive

Filozofia pojednania

Etyka stanowi słabą stronę filozofii kantowskiej. A jednak dzięki właśnie swej etyce filozofia ta święciła największe swoje tryumfy historyczne, ponieważ zadowoliła bardzo wielkie potrzeby swego czasu. Materializm francuski był filozofią walki przeciw wszystkim tradycyjnym formom myślenia, a wraz z tym również przeciw stosunkom, które się za niemi ukrywały. Jego nieprzejednana walka z chrystianizmem uczyniła go
Category: Etyka Kanta

Wolność i konieczność cz. 2

Wcześniejszy wpis – http://www.wais.com.pl/wolnosc-koniecznosc-cz-1/ Określanie sobie celu nie jest jednak czymś, co znajduje się poza obrębem konieczności, poza granicami przyczyny i skutku. Chociaż stawiam sobie cele tylko dla przyszłości, dla świata pozornej wolności, to jednak samo stawianie sobie celu, począwszy od momentu, w którym stawiam go sobie, tak samo jak każda myśl, której staję się
Category: Etyka Kanta

Wolność i konieczność cz. 1

Ale jakkolwiek odrzucić musimy pojęcie dwóch światów, do których – według Platona i Kanta – należy człowiek, to jednak słusznym jest, że człowiek żyje jednocześnie w dwóch różnych światach i że prawo moralności istnieje w jednym z nich, w tym mianowicie, który nie jest światem doświadczenia. Pomimo to jednak i ten drugi świat nie jest
Category: Etyka Kanta

Prawo moralne cz. 3

Poprzedni post – http://www.wais.com.pl/prawo-moralne-cz-2/ To z góry ma na myśli, jako rzecz możliwą i pożądaną, nie tylko społeczeństwo, lecz również już pewien określony stan społeczny. Że na dnie jego „rozumu praktycznego” rzeczywiście kryje się potrzeba takiego społeczeństwa i określa jego bezprzestrzeniowe i bezczasowe prawo moralne, to Kant sam zdradza w jednym miejscu swojej „Krytyki praktycznego
Category: Etyka Kanta

Prawo moralne cz. 2

Wcześniejszy wpis – http://www.wais.com.pl/prawo-moralne-cz-1/ Najlepszy wszakże dowód istnienia Boga i nieśmiertelności w tym świecie zaświatowym czerpał Kant z prawa moralności. Znajdujemy więc u niego znowu, jak u Platona, że odrzucenie naturalistycznego wyjaśnienia prawa moralności i uznanie osobnego świata duchów lub jeżeli kto woli świata duchowego, nawzajem się podpierają i czynią się niezbędnymi. W jaki jednak
Category: Etyka Kanta

Prawo moralne cz. 1

Założeniem Kanta było, że świat istnieje rzeczywiście poza nami, a nie tylko w naszej głowie, i że poznanie jego zdobyte być może tylko na podstawie doświadczenia. Jego czynem filozoficznym miało być zbadanie warunków doświadczenia, granic naszego poznania. Ale to właśnie badanie stało się dlań pokusą do wyjścia poza te granice i do odkrycia świata niepoznawalnego,
Category: Etyka Kanta

Krytyka poznania cz. 2

Poprzedni wpis – http://www.wais.com.pl/krytyka-poznania-cz-1/ Ale nie tak sądzi Kant. Ponieważ przestrzeń i czas są wyłącznymi formami, w których moja zdolność poznawcza w stanie jest poznawać świat, to sądzi on, że przestrzeń i czas są formami, które istnieją wyłącznie w mojej zdolności poznawczej, którym nie odpowiadają żadne zjawiska świata rzeczywistego. W dziele swoim „Prolegomena zu jeder
Category: Etyka Kanta

Krytyka poznania cz. 1

Kant stanął na tym samym gruncie, co materialiści uznawał, że świat, poza nami leżący, jest światem rzeczywistym i że punktem wyjścia wszelkiego poznania jest doświadczenie zmysłowe. Ale nasze poznanie doświadczalne jest produktem, złożonym z tego, co otrzymujemy drogą doświadczenia zmysłowego, i z tego, co wydaje z siebie nasza własna zdolność poznawcza; innymi słowy, nasze poznanie
Category: Etyka Kanta

Etyka epoki oświecenia cz. 7

Wcześniejszy post tej serii http://www.wais.com.pl/etyka-epoki-oswiecenia-cz-7/ Materializm i ateizm, zarówno jak etyka uległy w Anglii duchowi kompromisu, który opanował ją od siedemnastego wieku. Walka demokratycznych, wybijających się klas przeciw monarchicznej władzy państwowej, niezależnej od burżuazji i oddanej szlachcie feudalnej, przeciw monarchii z jej szlachtą dworską i jej kościołem państwowym zaczęła się w Anglii przeszło sto lat
Category: Podstawy etyki

Etyka epoki oświecenia cz. 6

Wcześniejszy post tej serii http://www.wais.com.pl/etyka-epoki-oswiecenia-cz-5/ Widzimy tu rewolucyjne jądro francuskiej filozofii materialistycznej, zrzucającej na państwo istniejące winę wszystkich grzechów, winę sprzeczności pomiędzy interesami ogółu a jednostek. To podnosi ją ponad poziom starożytnego epikureizmu, ale to zarazem jeszcze bardziej osłabia pozycję jej etyki. Chodziło tu bowiem nie tylko o to, aby znaleźć najlepszą formę państwa i
Category: Podstawy etyki